Hàm IF: Cách sử dụng hàm IF nhiều điều kiện trong Excel chi tiết

Hàm IF được mệnh danh là “trái tim” của mọi tư duy logic trong Excel. Nếu VLOOKUP giúp bạn đi tìm dữ liệu, thì IF giúp bạn ra quyết định. Bất kể là xếp loại học lực học sinh, tính toán tiền thưởng KPI theo định mức, hay tạo bảng lương phức tạp, hàm IF luôn là công cụ không thể thiếu.

Đặc biệt, nếu bạn đang tìm kiếm khóa học MOS siêu tốc, việc làm chủ hàm IF lồng nhau (Multiple IF) là điều kiện bắt buộc để đạt điểm tuyệt đối 1000/1000. Trong bài viết này, Homies MOS sẽ hướng dẫn bạn từ cách dùng hàm IF cơ bản nhất đến kỹ thuật lồng hàm IF nhiều điều kiện đỉnh cao.

1. Hàm IF cơ bản hoạt động như thế nào?

Chữ IF trong tiếng Anh có nghĩa là “NẾU”. Cấu trúc tư duy của hàm này cực kỳ giống với ngôn ngữ đời thường: “NẾU trời mưa, THÌ tôi ở nhà, CÒN KHÔNG THÌ tôi đi chơi”.

Ví dụ cơ bản: Tính kết quả môn Tin học Đại học. Nếu Điểm (ô B2) >= 5 thì “Đạt”, ngược lại thì “Trượt”.
Công thức: =IF(B2 >= 5, "Đạt", "Trượt")

2. Cách sử dụng hàm IF nhiều điều kiện (IF lồng nhau)

Hàm IF cơ bản chỉ giải quyết được bài toán 2 trường hợp (Đúng và Sai). Nhưng thực tế công việc thường phức tạp hơn nhiều. Ví dụ: Xếp loại học lực có Giỏi, Khá, Trung Bình, Yếu (4 trường hợp). Đây là lúc bạn phải dùng kỹ thuật Lồng hàm IF (Nested IFs).

Việc xếp loại điểm số này là nền tảng rất quan trọng cho các bạn sinh viên đang tìm hiểu về bảng quy đổi điểm đại học, vì nhiều trường yêu cầu quy đổi điểm số trực tiếp sang xếp loại Học phần.

3. Nâng cấp sức mạnh: Kết hợp IF với AND và OR

Trong một số trường hợp, một câu hỏi “NẾU” không chỉ có 1 điều kiện. Ví dụ: Để được thưởng cuối năm, Nhân viên phải đạt Doanh số trên 100 Triệu VÀ không bị đi trễ ngày nào. Lúc này, hàm IF đơn độc không làm được, chúng ta phải “gọi cứu viện” là hàm AND và OR.

Ví dụ: Nhân sự được tính là “Đủ điều kiện lên lương” NẾU thâm niên (ô D2) >= 3 năm VÀ xếp loại KPI (ô E2) là “Xuất sắc”.
Công thức: =IF(AND(D2>=3, E2="Xuất sắc"), "Lên lương", "Chưa đủ điều kiện")

4. Giải mã sự kết hợp giữa IF và VLOOKUP

Trên thực tế đi làm, không có kế toán nào chỉ dùng hàm IF hay VLOOKUP độc lập. Bộ đôi quyền lực này thường xuyên đi cùng nhau để xử lý các bảng dữ liệu khổng lồ. Đặc biệt, kỹ thuật kết hợp này là bài tập bắt buộc trong kỳ thi MOS Online tại IIG.

=IF(Tổng_Hóa_Đơn > 5000000, 0, VLOOKUP(Mã_Vùng, Bảng_Cước_Phí, 2, 0))

Câu lệnh trên nói rằng: NẾU hóa đơn > 5 triệu, in ra số 0 (Freeship). CÒN KHÔNG THÌ mới dùng VLOOKUP để dò tiền phí vận chuyển dựa vào mã vùng. Rất thông minh và chuyên nghiệp đúng không?

Bên cạnh đó, một lỗi kinh điển khi dùng VLOOKUP là báo lỗi N/A. Bạn hoàn toàn có thể tự bọc hàm IF(ISNA()) hoặc IFERROR để sửa lỗi #N/A trong Excel một cách triệt để.

5. Giải pháp hàm IFS trong Excel 2019/Office 365

Nếu bạn cảm thấy việc lồng ghép 5, 6 chữ IF vào nhau làm bạn hoa mắt chóng mặt với hàng chục dấu ngoặc đơn ở cuối công thức, thì Microsoft đã có giải pháp cứu cánh cho bạn: Hàm IFS (Chỉ hỗ trợ trên Excel 2019, 2021 và Office 365).

Hàm IFS cho phép bạn liệt kê các điều kiện một cách tuần tự mà không cần viết lại chữ IF hay mở thêm vòng lặp.

=IFS(C2>=8, “Giỏi”, C2>=6.5, “Khá”, C2>=5, “Trung Bình”, TRUE, “Yếu”)

Rất gọn gàng phải không? Nếu bạn đang luyện thi MOS 2019, bạn sẽ được học hàm này. Nếu bạn muốn rút ngắn thời gian tự học và có người “cầm tay chỉ việc”, đảm bảo vượt qua kỳ thi quốc tế ngay lần đầu, hãy tham gia ngay các khóa học MOS ở đâu uy tín để được hỗ trợ tốt nhất.